Sankt Petersburg

	Sankt Petersburg
Herb Sankt Petersburga	Flaga Sankt Petersburga
	; Twierdza Pietropawłowska
Państwo	Rosja
Miasto wydzielone	Sankt Petersburg
Gubernator	Walentina Iwanowna Matwijenko
Powierzchnia	605 km²
Położenie	59° 56' N; 30° 16' E
Wysokość	3 m n.p.m.
Ludność (2006); • liczba ludności; • gęstość	; 4 580 620; 7 571,3 os./km²
Nr kierunkowy	7812
Kod pocztowy	190000-199406
Tablice rejestracyjne	78, 98 w prawym górnym rogu nad flagą Rosji i literami RUS
Podział miasta	20 rejonów
	Położenie na mapie Rosji ; Sankt Petersburg
	Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
	Sankt Petersburg w Wikicytatach
	Strona internetowa

Skocz do: nawigacji, szukaj

Na tę stronę wskazuje przekierowanie ze strony Leningrad. Zobacz też: zobacz też inne znaczenia słów Leningrad i Sankt Petersburg.

Współrzędne: 59°56' N 30°16' E

Sankt Petersburg (ros. Санкт-Петербург, Sankt-Pietierburg), Petersburg (dawniej także Peterburg ros. Петербург, Piotrogród ros. Петроград, Leningrad ros. Ленинград) – miasto w Rosji, położone w delcie Newy nad Zatoką Fińską na terytorium zawierającym m.in. ponad czterdzieści wysp. W latach 1721-1918 historyczna stolica imperium rosyjskiego. Powstały wokół niego zespół miejski o powierzchni 1439 kilometrów kwadratowych zamieszkuje prawie 6 mln mieszkańców.

Sankt Petersburg jest miastem wydzielonym Federacji Rosyjskiej i stanowi jej odrębny podmiot. Jest stolicą Północno-zachodniego okręgu federalnego i obwodu leningradzkiego, chociaż sam do niego nie należy.

Spis treści

1 Nazwa
2 Gospodarka, transport, turystyka, nauka
3 Części miasta
4 Historia miasta
- 4.1 Wiek XVIII
5 Współpraca zagraniczna
6 Galeria
- 6.1 Mapy
- 6.2 Zdjęcia
7 Zobacz też
8 Linki zewnętrzne

[edytuj] Nazwa

W ciągu wieków zmianie ulegała nazwa miasta. Pierwotnie na cześć św. Piotra nazywało się SanktPiterburh, co było wzorowane na niderlandzkiej wymowie Sint Petersburg - Piotr I przez pewien czas przebywał w młodości w Holandii. Później ustabilizowała się nazwa w obecnym odniemieckim brzmieniu. Po wybuchu pierwszej wojny światowej w roku 1914 niemiecko brzmiącą nazwę zamieniono na Piotrogród. Ponad dziesięć lat później, 26 stycznia 1926 Piotrogród stał się Leningradem - w ten sposób uczczono pamięć Włodzimierza Lenina, zmarłego przywódcy Rosji Radzieckiej. Po upadku ZSRR, 7 listopada 1991 roku, w wyniku referendum przeprowadzonego wśród mieszkańców, miastu przywrócono dawną nazwę. Pitier to z kolei nieoficjalna, pieszczotliwa, potoczna nazwa miasta, która funkcjonowała już w XIX wieku, było używane również w czasach radzieckich, jak też obecnie. Stosuje się też określenie północna stolica.

[edytuj] Gospodarka, transport, turystyka, nauka

Petersburg jest największym po Moskwie ośrodkiem gospodarczym, kulturalnym i naukowym Rosji, jednak pod względem odwiedzin turystów przewyższa stolicę, i tak np. w roku 2004 było ich 3,4 mln. Przez UNESCO został ogłoszony ósmym najbardziej atrakcyjnym turystycznie miastem świata, m.in. w związku z opiniami, że jest jednym z najwspanialszych zespołów urbanistycznych świata.

Kilkadziesiąt wysp, na których leży Sankt Petersburg, spiętych jest 396 mostami, z których 14 największych jest co noc otwieranych w celu umożliwienia statkom przedostania się do jeziora Ładoga.

Dzięki swojemu dogodnemu położeniu geograficznemu rozwinął się w nim przemysł stoczniowy (np. Stocznia Bałtycka), maszynowy (Zakłady Elektrosiła, Zakłady Kirowskie), elektrotechniczny i elektroniczny, hutnictwo żelaza i metali kolorowych, przemysł chemiczny, a zwłaszcza gumowy, włókienniczy, odzieżowy, skórzano-obuwniczy, poligraficzny, drzewny, papierniczy, materiałów budowlanych oraz spożywczy. Petersburg jest wielkim węzłem kolejowym i drogowym oraz jednym z największych portów morskich Rosji. Port rzeczny połączony jest drogami wodnymi z morzami: Białym, Azowskim, Kaspijskim i Czarnym. Znajduje się tu także międzynarodowy port lotniczy Pułkowo.

W mieście istnieje 41 szkół wyższych, w tym uniwersytet, ponad 170 instytucji naukowo-badawczych, ponad dwa tysiące bibliotek (w tym Biblioteka imienia Michaiła Jewgrafowicza Sałtykowa-Szczedrina), obserwatorium astronomiczne Pułkowo, Teatr Maryjski, który w latach 1920-1992 funkcjonował jako Teatr Opery i Baletu im. Sergieja Kirowa. Funkcjonuje cieszącą się światową sławą filharmonia założona w roku 1862.

Petersburg jest jednym z głównych centrów muzealnych świata, swoje zasoby udostępnia m.in. jedno z trzech największych muzeów świata – Ermitaż, ponadto Muzeum Rosyjskie oraz kilkaset mniejszych muzeów. W pobliżu miasta są liczne miejscowości turystyczno-wypoczynkowe, w których znajdują się kompleksy parkowo-pałacowe byłych carów Rosji, takie jak Puszkin (Carskie Sioło), Petrodworec (Peterhof), Pawłowsk, Zielenogorsk czy Gatczyna.

[edytuj] Części miasta

Lp	nazwa dzielnicy	nazwa rosyjska	mieszkańców: 1 stycznia 2004	mieszkańców: 1 stycznia 2005
1	Admiralicyjna	(Адмиралтейский район)	184.400	181.704
2	Centralna	(Центральный район)	231.100	225.821
3	Czerwonogwardyjska	(Красногвардейский район)	330.200	327.484
4	Czerwonosielska	(Красносельский район)	304.300	302.890
5	Frunzeńska	(Фрунзенский район)	402.700	398.994
6	Kalininska	(Калининский район)	467.200	464.570
7	Kirowska	(Кировский район)	336.100	332.413
8	Kołpińska	(Колпинский район)	174.800	176.213
9	Kronsztadzka	(Кронштадтский район)	43.100	42.992
10	Kurortowa	(Курортный район)	67.100	67.235
11	Łomonosowska	(Ломоносовский район)	37.300	37.420
12	Moskiewska	(Московский район)	272.400	268.873
13	Newska	(Невский район)	434.500	435.097
14	Pawłowska	(Павловский район)	16.100	16.006
15	Piotropałacowa	(Петродворцовый район)	76.800	77.574
16	Piotrogrodzka	(Петроградский район)	131.500	128.469
17	Nadmorska	(Приморский район)	397.500	401.609
18	Puszkińska	(Пушкинский район)	101.000	103.009
19	Wyspa Wasiljewska	(Василеостровский район)	198.700	196.815
20	Wyborgska	(Выборгский район)	417.300	414.812

[edytuj] Historia miasta

Pomnik Piotra Wielkiego

Sprawą prestiżową dla władców Rosji z dynastii Romanowów było uzyskanie dostępu do Morza Bałtyckiego. Przez ponad sto lat kolejni carowie nieskutecznie starali się osiągnąć wyznaczony cel. Dopiero w okresie rządów Piotra I Rosjanie znaleźli się nad Bałtykiem. Dzięki wojnie północnej, którą toczył ze Szwedami w latach 1701-1721 oraz zwycięstwie w bitwie pod Połtawą w roku 1709, a także korzystnych ustaleniach pokoju w Nystad, mógł przystąpić do zagospodarowywania nadmorskich obszarów.

Głównym marzeniem cara było zbudowanie od podstaw miasta, które miało świadczyć o narodzinach potęgi państwa rosyjskiego. Prace budowlane, w których brali udział najwybitniejsi architekci ówczesnej Europy, rozpoczęły się już w roku 1703 na zdobytej od Szwedów Wyspie Zajęczej. Pierwszą budowlą wzniesioną na obszarze wyspy Zajęczej była Twierdza Pietropawłowska, którą rozpoczęto wznosić na mocy rozkazu cara z dnia 16 maja (27 maja według kalendarza gregoriańskiego) 1703 roku. Dzień ten jest uznawany za datę założenia miasta. Na płycie kamiennej specjalnie przygotowanej na tę uroczystość wyryto następujący napis:

Roku pańskiego 1703, 16 maja założone zostało przez cara i wielkiego księcia Piotra Aleksiejewicza miasto Sankt-Petersburg.

Caryca Elżbieta kazała wybudować sobie w Petersburgu pałac, wzorowany na francuskim Wersalu – tzw. Pałac Zimowy. Jako pierwsza zamieszkała w nim caryca Katarzyna II.

[edytuj] Współpraca zagraniczna

[edytuj] Galeria

Mapa miasta z 1776

Mapa St.Petersburga. Meyers Konversationslexikon, 1888

Mapa St. Petersburga i jego okolic. Meyers Konversationslexikon, 1888

Plan Leningradu z 1978

Pałac Zimowy w Sankt Petersburgu	Peterhof	Stara pocztówka z Sankt Peterburga	Krążownik Aurora
Metro - Awtowo	Akademia Sztuki (również najstarsze muzeum w Rosji)	Teatr Alexandra na placu Ostrowskiego	Ermitaż nocą
Jedna z sal Ermitażu	Pomnik Puszkina	Sobór Zmartwychwstania Pańskiego	Narewski łuk tryumfalny