Efekt gitarowy

Skocz do: nawigacji, szukaj
Efekt gitarowy

Efekt gitarowy – urządzenie elektroniczne przetwarzające i modyfikujące dźwięk, stosowane przeważnie do gitary elektrycznej, jak również nazwa efektu działania takiego urządzenia.

Możliwe jest kilka sposobów zmiany sygnału wykorzystywanych w efektach gitarowych:

  • Zmiana zakresu dynamicznego sygnału
    • Kompresorkompresja dynamiki - urządzenie zawężające zakres dynamiczny instrumentu
    • Ekspander – urządzenie poszerzające zakres dynamiczny instrumentu
    • Limiter – rodzaj kompresora nie pozwalający aby średnia amplituda sygnału przekroczyła pewną ustalona wartość graniczną
  • Wprowadzanie harmonicznych
    • Fuzz prekursor overdrive i distortion zamienia sygnał wejściowy w sygnał quasi prostokątny. Odpowiada to wprowadzeniu nieparzystych harmonicznych do sygnału. Uzyskane brzmienie jest ziarniste i skompresowane. Efekt był z początku implementowany za pomocą uszkadzania membrany głośnika, następnie na drodze elektronicznej, przez obcinanie wierzchołków sygnału na półprzewodnikowych elementach germanowych.
    • Distortion (ang. zniekształcenie, potocznie przester) – powoduje charakterystyczny metaliczny dźwięk gitary, uzyskiwany dzięki wprowadzaniu harmonicznych. Charakteryzuje się stosunkowo agresywnym brzmieniem.
    • Overdrive – efekt podobny do distortion, jednak mniej agresywny w brzmieniu. W zamyśle ma symulować przesterowany wzmacniacz lampowy. Sygnał zawiera przewagę parzystych harmonicznych.
  • Efekty modulacyjne
    • Pitch shifter – zmiana częstotliwości - polega na zmianie sygnału w domenie częstotliwości (FFT).
    • Chorus (ang. chór) - uzyskiwany przez zmieszanie sygnału bezpośredniego z sygnałem opóźnionym o ok 20ms. Jest to równoznaczne z zastosowaniem filtru grzebieniowego.
    • Flanger – jeden z najstarszych efektów, wykorzystywany już przez Beatlesów - jest rodzajem chorusa, w którym czas opóźnienia sygnału jest mniejszy, wynosi ok 5ms, a do tego wyposażony w sprzężenie zwrotne, dzięki któremu część sygnału z wyjścia efektu trafia z powrotem na jego wejście. Uzyskiwane brzmienie jest "mokre", przypomina efekty "kosmiczne".
    • Panner – efekt polegający na okresowym przesuwaniu panoramy sygnału stereo na z lewej strony na prawą i z powrotem.
  • Delay – efekt polegający na dodaniu do sygnału jego powtórzeń odległych w czasie o interwał od kilkudziesięciu ms do kilkunastu sekund.
  • Korekcja barwy – polega na zmianie głośności w poszczególnych pasmach dźwięku. Wyróżnia się korektory graficzne, graniczne i parametryczne. (korektor graficzny).
    • Reverb (ang. pogłos) – efekt symulujący reakcję pomieszczenia na sygnał. Realizowany typowo za pomocą sprężyn pogłosowych, elektronicznie: analogowo lub cyfrowo, poprzez zwielokrotnienie efektu Delay.

Urządzenie stosowane do gitar elektrycznych ma zwykle kształt prostopadłościanu (stąd potoczna nazwa – kostka) z pokrętłami regulacyjnymi i pedałem.